San hô đỏ, loại “đá quý” đắt còn hơn đá quý thông thường.

Có dịp ghé đến Hoa Lâm (Hualin), một khu chợ đá quý, ngọc nổi tiếng bậc nhất tại Quảng Châu Trung Quốc tôi mới biết đến một loại đá quý mà khi nhìn vào giá bán thấy “muốn đứng tim”. Đó chính là Đá san hô đỏ.

Những tưởng loại đá quý mà nửa thực vật nửa động vật này chỉ được sưu tầm cho vào bể thủy sinh nuôi cá cho thêm phần đẹp mắt, nhưng mấy ai ngờ rằng nó lại có giá đắt như vậy. À mà tôi quên không nói đích danh đó là loại đá san hô đỏ, còn các loại san hô khác thì không khó kiếm tìm

San hô đỏ, nguồn gốc hình thành

San hô không phải là khoáng chất hay đá, mà là một loại đá quý hữu cơ được hình thành từ chất tiết của các sinh vật biển, nó là bộ xương tập thể của các polyp san hô.

Những polyp này hấp thụ canxi và cacbonat từ nước biển và tiết ra một bộ xương cứng, chứa canxi để nâng đỡ và bảo vệ bản thân.

Qua nhiều năm, điều này cuối cùng hình thành nên một rạn san hô hoặc cây san hô. San hô chất lượng đá quý thường đến từ các loài san hô sống ở vùng biển sâu, trong đó quý giá nhất là san hô đỏ, với màu sắc từ đỏ huyết bò đậm và đỏ Sardinia đến màu da thiên thần dịu nhẹ, hồng và trắng.

Nó có độ bóng từ sáp đến thủy tinh và không trong suốt. Do nguồn gốc hữu cơ, kết cấu ấm áp và thực tế là phải mất hàng trăm năm để hình thành, san hô được coi là một loại đá quý sống, tượng trưng cho sự vĩnh cửu và sức mạnh của sự sống.

San hô đỏ chủ yếu bao gồm canxi cacbonat (cấu trúc canxit) và một lượng nhỏ keratin (conchiolin) . Nó có độ cứng Mohs từ 3–4, tương đối nhẹ và có mật độ khoảng 2,6–2,7 g/cm³. Nó có màu từ trong suốt đến mờ đục, với độ bóng từ sáp mềm đến thủy tinh.

Nó phát triển tự nhiên theo kiểu hình cành cây, và các đường tăng trưởng đồng tâm và cấu trúc xuyên tâm có thể được nhìn thấy trong mặt cắt ngang . Mặt cắt dọc cho thấy các đường mảnh song song liên tục, đây là đặc điểm chính để phân biệt nó với hàng giả.

Nó có kết cấu tinh tế và màu sắc ấm áp. Sắc đỏ tự nhiên được đánh giá rất cao. San hô đỏ được coi là một trong ba loại đá quý hữu cơ chính, cùng với ngọc trai và hổ phách, và được xem là vật phẩm may mắn trong văn hóa phương Đông.

Màu sắc và chủng loại

Màu sắc của san hô đỏ tự nhiên dao động từ nhạt đến đậm, thường bao gồm màu hồng cam (màu mặt thiên thần) , đỏ son (màu đỏ Aka) , đỏ đậm (màu đỏ Momo) và đỏ sẫm (màu đỏ huyết bò) , trong đó màu đỏ huyết bò đậm và đều màu là có giá trị nhất.

Màu đỏ của san hô đỏ tự nhiên đến từ lượng sắt nhỏ được hấp thụ trong quá trình phát triển, và thường đi kèm với các lõi trắng tự nhiên, lỗ sâu hoặc các hoa văn tăng trưởng. Đây là bằng chứng cho thấy tính tự nhiên của nó, chứ không phải là khuyết điểm.

Nguồn gốc và đặc điểm sinh trưởng

San hô đỏ quý hiếm (chủ yếu thuộc chi *Corallium* ) phát triển ở vùng biển sâu ôn đới ở độ sâu 100–1000 mét , nơi dòng chảy mạnh, ánh sáng yếu và tốc độ tăng trưởng cực kỳ chậm, mất hàng chục đến hàng thế kỷ để đạt kích thước có thể sử dụng.

Trong lịch sử, bờ biển Địa Trung Hải (Ý, Tunisia, v.v.) và Tây Thái Bình Dương (eo biển Đài Loan, vùng biển gần Nhật Bản) là những khu vực sản xuất chính, với Đài Loan và vùng biển xung quanh chiếm phần lớn sản lượng san hô đỏ chất lượng cao trên toàn cầu.

San hô đỏ Địa Trung Hải (Corallium rubrum) là một trong những loại đá quý hữu cơ quý giá và quyến rũ nhất thế giới. Phát triển trong vùng nước trong vắt, nguyên sơ của Địa Trung Hải, chủ yếu dọc theo bờ biển Ý, Tunisia và Algeria, (eo biển Đài Loan, vùng biển gần Nhật Bản) là những khu vực sản xuất chính, chiếm phần lớn sản lượng san hô đỏ chất lượng cao trên toàn cầu. nó nổi tiếng với màu đỏ tự nhiên đậm đà, tượng trưng cho đam mê, sự thanh lịch và sự bảo vệ.

Văn hóa và biểu tượng

Từ thời cổ đại, san hô đỏ đã được coi là vật phẩm may mắn giúp xua đuổi tà ma, mang lại phước lành và tăng cường sức khỏe . Ở Ấn Độ và Tây Tạng, nó được dùng để làm tượng Phật và tràng hạt, vào thời nhà Thanh, các quan lại hạng hai đeo san hô đỏ làm huy hiệu, và ở các nền văn minh Địa Trung Hải như Ý, nó được dùng làm bùa hộ mệnh để bảo vệ những người đi biển.

Ngày nay, nó thường được chế tác thành vòng cổ đính hạt, mặt dây chuyền hình bầu dục và các tác phẩm điêu khắc, trở thành một món đồ trang sức sưu tầm được ưa chuộng.

Hiện nay San hô đỏ là một loại đá được bảo vệ nghiêm ngặt

Do đánh bắt quá mức trong thời gian dài, nguồn tài nguyên san hô đỏ đang cực kỳ khan hiếm và đã được liệt kê trong Phụ lục III của CITES (Công ước về buôn bán quốc tế các loài động thực vật hoang dã nguy cấp) .

Trung Quốc cũng xếp san hô đỏ vào loại động vật hoang dã được bảo vệ cấp I, và việc đánh bắt thương mại cũng như buôn bán xuyên biên giới bị hạn chế nghiêm ngặt . Hầu hết các sản phẩm “san hô đỏ” thường thấy trên thị trường đều là đá cẩm thạch nhuộm màu, sản phẩm từ xương, thủy tinh hoặc nhựa giả. Khi mua san hô đỏ tự nhiên, điều cần thiết là phải yêu cầu giấy chứng nhận CITES chính thức và báo cáo nhận dạng.